पुण्यातील जुन्नरमध्ये महाराष्ट्रातील पहिली वाघिणींची नसबंदी मोहिम सुरू होणार
पुण्यातील जुन्नर वन विभागात महाराष्ट्रातील पहिली वाघिणींची नसबंदी मोहिम सुरू होणार आहे, जी संपूर्ण भारतासाठीही पहिली असेल. हा प्रयोग वन्यजीव व्यवस्थापनाच्या क्षेत्रात एक महत्त्वपूर्ण टप्पा आहे.
घटना काय?
पश्चिम महाराष्ट्रातील जुन्नर वन विभागात मोकळ्या प्रदेशातील वाघिणींची नसबंदी करण्याचा प्रयोग लवकरच सुरू होणार आहे. या मोहिमेचा उद्देश आहे वाघिणींच्या संख्या नियंत्रित करणे, ज्यामुळे मानवी-प्राणी संघर्ष कमी होण्यास मदत होईल.
कुणाचा सहभाग?
- महाराष्ट्र वन विभाग: प्रमुख देखरेख करणारा संस्था
- जुन्नर वन विभाग व स्थानिक वन्यजीव तज्ज्ञ: मोहिमेचे कार्यान्वयन
- स्थानिक प्रशासन आणि वन्यजीव संस्था: मदत आणि सहभाग
कालरेषा / घटनाक्रम
- सुरुवातीला सहा वर्षे वयाच्या पाच मादी वाघिणींची नसबंदी केली जाईल.
- नसबंदी वन्यजीव संवर्धन आणि मानवी-प्राणी संघर्ष कमी करण्यासाठी वापरली जाईल.
- नंतर हळूहळू अधिक वाघिणींवर ही पध्दत लागू केली जाईल.
अधिकृत निवेदन
महाराष्ट्र वन विभागाच्या निवेदनानुसार, “जुन्नर विभागात वाघिणींच्या वंश नियंत्रणासाठी नैसर्गिक पद्धतीने वाघिणींची संख्या नियंत्रित करण्याचा हा प्रयोग सुरु करणार आहोत, ज्यामध्ये दगडी कचऱ्याचा किंवा पटाख्यांचा वापर केला जाणार नाही.”
पुष्टी-शुद्द आकडे
- जुन्नर वन विभागात सध्या अंदाजे ५०-६० वाघिणी आहेत.
- सध्या वाघिणींची संख्या वार्षिक ५% ने वाढत आहे.
- सुरुवातीला पाच वाघिणींची नसबंदी केली जाणार आहे.
तात्काळ परिणाम व प्रतिक्रियांचा सूर
- सरकारने मोहिमेला सकारात्मक प्रतिसाद दिला आहे.
- वनमंत्री म्हणाले, “वाघिणींची संख्या अनियंत्रित वाढल्यास मानवी जीवन आणि शेतीला धोका निर्माण होतो.”
- विरोधकांनी अधिक चर्चेसाठी मागणी केली आहे.
- वन्यजीव तज्ज्ञ या पद्धतीला पर्यावरणपूरक आणि प्रभावी मानतात.
पुढे काय?
या प्रयोगाच्या यशस्वीतेनंतर जुन्नर व्यतिरिक्त इतर वन विभागांमध्येही ही योजना वाढविण्याचा मानस आहे. आगामी सहा महिन्यांत वाघिणींच्या नसबंदीची प्रक्रिया पूर्ण करण्याचे नियोजन करण्यात आले आहे. नंतर या प्रयोगांचे परिणाम तपासून अहवाल शासनास दिला जाईल.
अधिक माहिती आणि बातम्यांसाठी वाचत राहा Maratha Press.