महाराष्ट्रात नवीन कामगार संहितांसाठी मसुदा नियमावली जाहीर
महाराष्ट्र शासनाने अलीकडेच नवीन कामगार संहितांसाठी मसुदा नियमावली जाहीर केली आहे. ही नियमावली राज्यातील कामगारांचे हक्क आणि कामाच्या अटींबाबत महत्त्वपूर्ण बदल घडवून आणण्याचा प्रयत्न करते. मुंबई येथे १० मे २०२४ रोजी ही घोषणा करण्यात आली.
घटना काय?
नवीन कामगार संहितांनी आधीच राष्ट्रीय पातळीवर चर्चा वाढवली आहे, त्यानुसार महाराष्ट्र शासनाने राज्यात या संहितांसाठी लागू होणाऱ्या नियमांची मसुदा आवृत्ती सादर केली आहे. या नियमांमध्ये कर्मचाऱ्यांच्या कामाच्या वेळा, वेतन, सुरक्षितता आणि कल्याण या बाबत मार्गदर्शक तत्त्वे दिली आहेत.
कुणाचा सहभाग?
या मसुदा नियमावलीच्या तयारीत खालील घटकांचा समावेश आहे:
- कामगार विभाग
- श्रम मंत्रालय
- महाराष्ट्र शासनातील विविध संबंधित विभाग
- कामगार संघटना
तथापि, कामगार संघटनांनी या नियमांवर टीका केली असून, विशेषतः नवीन संहितांमुळे काही मूळ कामगारांच्या अधिकारांची मर्यादा वाढल्याचा दावा केला आहे.
मजुर संघटनांची प्रतिक्रिया
मजुर संघटनांनी या मसुदा नियमावलीवरून संतप्त प्रतिक्रिया दिल्या आहेत. त्यांनी खालील मुद्द्यांवर विशेष लक्ष दिले आहे:
- कामगारांची अर्हता तपासण्याची मर्यादा (threshold) वाढवल्यामुळे अनेक कामगार या नियमांचा वापर करण्यापासून वंचित राहतील.
- अधिक न्याय्य आणि कामगार हितसंबंधांची रक्षा करणाऱ्या नियमांची मागणी केली आहे.
अधिकृत निवेदन
महाराष्ट्र कामगार विभागाने अधिकृत निवेदनात म्हटले आहे की, “या मसुदा नियमावलीमुळे कामगारांचा आर्थिक आणि सामाजिक कल्याण वाढेल, तसेच उद्योगधंद्यांसाठी सुसंगत वातावरण निर्माण होईल. सर्व संबंधित पक्षांचा अनुभव घेऊन अंतिम नियमावली तयार केली जाईल.”
तात्काळ परिणाम
या नियमांची घोषणा झाल्यापासून कामगार वर्गात चिंता आणि असंतोष पसरला आहे. काही उद्योग क्षेत्रांतील मालकांनी या नियमांमुळे कामगार व्यवस्थापनात सुधारणा होईल अशी अपेक्षा व्यक्त केली आहे. मात्र, कामगारांनी मोठ्या प्रमाणावर विरोध नोंदविला आहे.
पुढे काय?
महाराष्ट्र शासनाने सर्व संबंधित पक्षांच्या सूचना संकलित केल्या जातील आणि त्या लक्षात घेऊन पुढील तीन महिन्यांत अंतिम नियमावली प्रकाशित केली जाईल. त्यानंतर या नियमांचे अंमलबजावणीसाठी:
- प्रशिक्षण कार्यक्रम राबविले जातील
- जागरूकता मोहीम राबविली जाईल
अधिक बातम्यांसाठी वाचत राहा Maratha Press.