महाराष्ट्रात कामाचे तास वाढण्याच्या शक्यतेवर विचार सुरू; खासगी क्षेत्रातील कामगारांसाठी दहा तासांचा दिवस प्रस्तावित
महाराष्ट्र सरकारने कामगार कायद्यात दैनंदिन कामाचे तास नऊ ते दहा तास करण्याचा प्रस्ताव मांडला आहे, ज्यामुळे खासगी क्षेत्रातील कामगारांना जास्त वेळ काम करावे लागणार आहे. या प्रस्तावामुळे कामगारांच्या कामाच्या तासांमध्ये वाढ होण्यासोबतच ओव्हरटाइम वेतनातही वाढ होण्याची शक्यता आहे.
घटना काय?
महाराष्ट्र सरकार कामगार कायद्यात सुधारणा करत आहे ज्यामध्ये खासगी क्षेत्रातील कामगारांसाठी कामाचे मान्य तास दहा तासांपर्यंत वाढविणे प्रस्तावित आहे. सध्या हे दैनंदिन नऊ तास आहेत. या बदलामध्ये कामाच्या अतिरिक्त तासांवर वेतन वाढ करण्याचा नियमही समाविष्ट आहे.
कुणाचा सहभाग?
- महाराष्ट्र श्रम विभाग
- कामगार संघटना
- खासगी उद्योग प्रतिनिधी
- उत्तर-पूर्व विभागीय श्रम आयुक्त कार्यालय
- कामगार मंत्रालय
या सर्वांनी चर्चेत सहभाग घेतला असून कार्यकारी मंडळात चर्चा सुरू आहे.
प्रतिक्रियांचा सूर
- कामगार संघटना: कामाचे तास वाढविण्याचा विरोध करत आहेत कारण त्यामुळे कामगारांचे आरोग्य व सामाजिक आयुष्य प्रभावित होऊ शकते.
- उद्योगपती व कंपन्या: कामाचा वेळ वाढल्यामुळे उत्पादनक्षमता वाढण्याची अपेक्षा व्यक्त करीत आहेत.
- तज्ज्ञ: कामाच्या तासांचा समतोल आवश्यक असल्यावर भर देत आहेत.
पुष्टी-शुद्ध आकडे
- महाराष्ट्रातील खासगी क्षेत्रातील कामगार: सुमारे ५० लाख
- कामाचे तास वाढण्याचा संभाव्य परिणाम: ३०% कामगारांवर
- सध्याचा दैनंदिन कामाचा कालावधी: ९ तास
- ओव्हरटाइमवर अतिरिक्त वेतन: २०% अपरिहार्य
तात्काळ परिणाम
कामाचे तास वाढल्यामुळे कामगारांचे आरोग्य, कामाचा वेळ आणि कामाशी संतुलन यावर नकारात्मक परिणाम होऊ शकतात. तसेच कामगारांच्या तक्रारीही वाढू शकतात ज्याचा सामाजिक परिणाम दिसू शकतो.
पुढे काय?
सरकार ही सुधारणा विधिमंडळात सादर करण्यापूर्वी कामगार संघटना व उद्योग क्षेत्रातील प्रतिनिधींशी चर्चा सुरू ठेवेल. सुधारणा पारित झाल्यानंतर लागू करण्यासाठी निश्चित योजना आखली जाईल तसेच सार्वजनिक परामर्श व चर्चा वाढविण्याचे नियोजन आहे.