फॅक्ट चेक: महाराष्ट्रातील ब्रह्मपुरीतील वाघा हल्ल्याचे वायरल व्हिडीओ AI निर्मित असल्याची पुष्टी
महाराष्ट्रातील ब्रह्मपुरी येथील वाघा हल्ल्याचा व्हिडिओ खरा नसून AI वापरून बनवलेला असल्याची केंद्र सरकारने पुष्टी केली आहे.
घटना काय?
महाराष्ट्रातील ब्रह्मपुरी येथील वाघा हल्ल्याचा एक व्हिडिओ सोशल मीडियावर वेगाने पसरला आहे. मात्र, केंद्र सरकारच्या माहिती आणि प्रसारण विभागाने (PIB) या व्हिडीओचा तपास केला असता तो AI (कृत्रिम बुद्धिमत्ता) वापरून बनवलेला असल्याचे स्पष्ट केले आहे. अशा खोट्या किंवा दिशाभुली करणाऱ्या सामग्री सोशल मीडियावर शेअर करू नये, असे PIB ने नागरिकांना आवाहन केले आहे.
कुणाचा सहभाग?
या प्रकरणात मुख्य घटक म्हणजे माहिती आणि प्रसारण मंत्रालयाचा माहिती विश्लेषण विभाग, ज्यांनी व्हिडीओचे तांत्रिक विश्लेषण करून त्यातील AI निर्मिती असल्याची पुष्टी केली. स्थानिक प्रशासन आणि पोलिसांनी ही अफवा पसरू नये म्हणून जनजागृती सुरू केली आहे.
प्रतिक्रियांचा सूर
सरकारच्या या स्पष्ट माहितीनंतर सोशल माध्यमांवर काही नागरिकांनी खोट्या माहितीची दखल न घेत पाठवण्याचे आवाहन केले आहे. या घटनेमुळे डिजिटल सुरक्षिततेसाठी जनतेच्या जागरूकतेचे महत्त्व अधोरेखित झाले आहे. विरोधक आणि सुरक्षा तज्ज्ञांनी नागरिकांनी माहितीची खात्री न करता कोणतीही सामग्री शेअर करू नये असेही म्हटले आहे.
पुढे काय?
माहिती आणि प्रसारण मंत्रालयाने भविष्यात अशी AI-निर्मित सामग्रीवर लक्ष ठेवण्यासाठी विशेष गट तयार करण्याची तयारी सुरु केली आहे. त्याशिवाय, जनतेसाठी डिजिटल साक्षरता वाढवण्यासाठी उपक्रम अधिक व्यापक करण्याचा मार्ग आखण्यात आला आहे.