पुण्यातील शनिवरवाड्यात नमाज़ अर्चना वाद निर्माण करणारा
पुण्यातील शनिवरवाडा येथील ऐतिहासिक परिसरात तीन मुस्लिम महिलांनी नमाज़ अर्चना केल्याचा व्हिडीओ सोशल मीडियावर व्हायरल होऊन वाद निर्माण झाला आहे. शनिवरवाडा, जो 18व्या शतकातील मऱाठा साम्राज्याचा राजकीय केंद्र होता, अशा ऐतिहासिक ठिकाणी नमाज़ करण्याची घटना अनेक प्रश्न उपस्थित करत आहे.
घटनेचा तपशील
धार्मिक सहिष्णुता आणि स्त्रीमुक्तीच्या दृष्टीने ही घटना महत्वाची असून, पुण्यातील राजकीय व सामाजिक वातावरणात तणाव वाढला आहे. पुरातत्व सर्वेक्षण विभागाने (ASI) या महिलांविरुद्ध तक्रार दाखल केली आहे, कारण ऐतिहासिक स्मारकावर धार्मिक विधी करणे कायदेशीररित्या बेकायदेशीर आहे. संबंधित महिलांविरुद्ध गुन्हा नोंदवण्यात आला आहे.
भाजपच्या मेधा कुलकर्णी यांचा सहभाग
भाजपच्या पुणे राज्यसभा खासदार मेधा कुलकर्णी यांनी शनिवरवाडा परिसरात गायाचे मूत्र व शेण टाकून शुद्धीकरण केले. त्यांच्या या कृतीला सामाजिक आणि राजकीय क्षेत्रातून विरोधी प्रतिक्रिया आल्या आहेत, तसेच अनेक हिंदू संघटनांनी या घटनेवर संतप्त प्रतिक्रीया व्यक्त केल्या आहेत.
प्रतिक्रियांचा सूर
राजकीय आणि सामाजिक पक्ष या प्रकरणावर संवेदनशील आहेत. ASI ने तक्रार दाखल केली असून, काही मानवाधिकार संघटना महिलांच्या श्रद्धेच्या अधिकाराचे रक्षण करण्याची मागणी करत आहेत. तसेच सामाजिक कार्यकर्ते, सिंधू संघटना धार्मिक स्वातंत्र्य आणि महिलांच्या हक्कांसाठी चर्चा करत आहेत. विरोधकांनी या घटनेला सहिष्णुतेच्या अभावामुळे नागरिकांमध्ये भेद निर्माण करण्याचा आरोप केला आहे.
पुढे काय अपेक्षित आहे?
सरकारने आणि संबंधित संस्थांनी या प्रकरणावर अनेक टप्प्यांमध्ये चौकशी आणि कायदेशीर प्रक्रिया राबवण्याचा निर्णय घेतला आहे. ASI न्यायालयीन प्रक्रियेत हा विषय नेण्याची तयारी करत आहे. पुणे महानगरपालिकेने ऐतिहासिक स्थळांवरील धर्मिक कृतींवर नियंत्रण ठेवण्यासाठी नवीन नियम लागू करण्याचा विचार सुरु केला आहे.
हा वाद धार्मिक सहिष्णुता, स्त्री-हक्क आणि सांस्कृतिक वारशाच्या प्रश्नांची सार्वजनिक चर्चा सुरू ठेवेल आणि पुढील काही आठवड्यांत प्रशासन आणि न्यायालयीन निर्णय आकर्षित करतील.